Rozliczanie podatków bywa skomplikowane, zwłaszcza gdy w grę wchodzą dodatkowe niuanse, takie jak dochody pełnoletniego, uczącego się dziecka. Wiem z doświadczenia, że wielu rodziców zastanawia się, jak te zarobki wpływają na prawo do ulgi prorodzinnej i jak uniknąć kosztownych błędów w zeznaniu podatkowym. W tym artykule postaram się krok po kroku wyjaśnić wszystkie kluczowe zasady, abyście mogli spokojnie i poprawnie rozliczyć swój PIT.
Limit dochodów dziecka a ulga prorodzinna kluczowe zasady dla rodziców w 2026 roku
Zacznijmy od podstaw, które są absolutnie kluczowe dla skorzystania z ulgi prorodzinnej. Abyście mogli odliczyć ulgę na pełnoletnie dziecko, musi ono spełniać dwa główne warunki: po pierwsze, nie może mieć ukończonych 25 lat, a po drugie, musi kontynuować naukę. Mówimy tu o nauce w szkołach lub uczelniach, zarówno polskich, jak i zagranicznych, zgodnie z przepisami o systemie oświaty lub szkolnictwie wyższym. To bardzo ważne, bo bez spełnienia tych kryteriów, nawet najniższe dochody dziecka mogą pozbawić Was prawa do ulgi.
Kolejnym, i często najbardziej problematycznym, aspektem jest limit dochodów dziecka. Dla rozliczenia za rok 2025, które będziecie składać w 2026 roku, kwota ta wynosi 19 061,28 zł. Skąd ta liczba? To dwunastokrotność kwoty renty socjalnej, która jest corocznie waloryzowana w marcu. Musicie pamiętać, że przekroczenie tej kwoty, nawet o symboliczną złotówkę, niestety całkowicie pozbawia rodziców prawa do ulgi prorodzinnej. Dlatego tak istotne jest dokładne zsumowanie wszystkich dochodów dziecka, które wliczają się do tego limitu.
Wiem, że kwestia tego, co dokładnie wlicza się do tego limitu, a co nie, budzi najwięcej pytań. Nie wszystkie zarobki dziecka są traktowane tak samo, a zrozumienie tych różnic jest kluczowe, by nie popełnić błędu w rozliczeniu.
Jakie dochody dziecka wliczają się do limitu? Rozwiewamy wątpliwości
Dochody opodatkowane według skali podatkowej i kapitały pieniężne
- Dochody z umowy o pracę, umowy zlecenia, praktyk: Jeśli Wasze dziecko pracuje na podstawie umowy o pracę, umowy zlecenia lub odbywa płatne praktyki, a jego dochody są opodatkowane według skali podatkowej (czyli np. nie są objęte ulgą dla młodych, o której za chwilę), to te kwoty wliczają się do limitu. Pamiętajcie, że do limitu bierzemy pod uwagę dochód brutto, pomniejszony o koszty uzyskania przychodu oraz o zapłacone przez dziecko składki na ubezpieczenia społeczne.
- Dochody z działalności gospodarczej: Jeśli dziecko prowadzi własną działalność gospodarczą i rozlicza się na zasadach ogólnych, dochody z tej działalności również są uwzględniane w limicie.
Co więcej, nie tylko dochody z pracy zarobkowej mają znaczenie. Muszę Was ostrzec, że dochody z kapitałów pieniężnych, takie jak zyski ze sprzedaży akcji na giełdzie, również wliczają się do limitu dochodów dziecka. Nierzadko zdarza się, że młodzi ludzie, inwestując niewielkie kwoty, osiągają zyski, które mogą nieoczekiwanie wpłynąć na prawo rodziców do ulgi. Warto o tym pamiętać!
Przeczytaj również: Pies Stella: Czy Twój pupil też może mówić guzikami? Odkryj metodę
Dochody, które nie wliczają się do limitu na co zwrócić uwagę?
Na szczęście są też dochody, które są "bezpieczne" i nie wpływają na limit, a co za tym idzie nie pozbawiają Was prawa do ulgi prorodzinnej. To bardzo ważna informacja, która często uspokaja rodziców.
- Stypendia: Wiele stypendiów (naukowych, socjalnych, sportowych) jest zwolnionych z podatku dochodowego i co za tym idzie, nie wlicza się do limitu dochodów dziecka. Zawsze warto jednak sprawdzić regulamin konkretnego stypendium.
- Alimenty: Otrzymywane alimenty również nie są wliczane do limitu dochodów dziecka.
- Dochody objęte ulgą "zerowy PIT dla młodych": To jest absolutnie kluczowa kwestia! Dochody dziecka do 26. roku życia, które są zwolnione z podatku w ramach ulgi "zerowy PIT dla młodych" (do kwoty 85 528 zł rocznie), nie wliczają się do limitu dochodów dziecka dla celów ulgi prorodzinnej. To oznacza, że Wasze dziecko może sporo zarobić, a Wy nadal będziecie mieli prawo do ulgi.
Zerowy PIT dla młodych a ulga prorodzinna: jak to pogodzić?
Ulga "zerowy PIT dla młodych" to bardzo korzystne rozwiązanie wprowadzone dla osób, które nie ukończyły 26. roku życia. Zwalnia ona z podatku dochody z pracy (umowa o pracę, umowa zlecenie, praktyki) do kwoty 85 528 zł rocznie. Jest to znacząca ulga, która pozwala młodym ludziom zatrzymać w kieszeni więcej zarobionych pieniędzy i jest ogromnym wsparciem na starcie ich zawodowej drogi.
Wracając do ulgi prorodzinnej, musicie wiedzieć, że dochody dziecka objęte ulgą dla młodych są dla Waszej ulgi całkowicie neutralne. Oznacza to, że jeśli Wasze dziecko zarobiło np. 50 000 zł na umowie o pracę i kwota ta mieści się w limicie 85 528 zł, to dla celów ulgi prorodzinnej na Waszym PIT-cie, dochód ten jest traktowany tak, jakby go w ogóle nie było. Nie wlicza się on do limitu 19 061,28 zł. Dopiero nadwyżka ponad 85 528 zł rocznie, która podlega opodatkowaniu na zasadach ogólnych, byłaby wliczana do tego limitu.
Pozwólcie, że podam przykład, który powinien rozwiać wszelkie wątpliwości. Wyobraźmy sobie, że Wasz student, mający 22 lata, zarobił w 2025 roku 40 000 zł na umowie zlecenie. Cała ta kwota mieści się w limicie ulgi "zerowy PIT dla młodych" (85 528 zł), więc student nie zapłacił od niej podatku. Dla Was, jako rodziców, oznacza to, że macie pełne prawo do ulgi prorodzinnej, ponieważ dochód dziecka, który mógłby Was tej ulgi pozbawić, wynosi 0 zł. To bardzo ważna zasada, która często jest źródłem nieporozumień.
Rozliczenie podatkowe krok po kroku: jak poprawnie odliczyć ulgę?
Aby poprawnie odliczyć ulgę, pierwszym krokiem jest dokładne sprawdzenie dokumentu PIT-11, który Wasze dziecko powinno otrzymać od swojego pracodawcy lub zleceniodawcy. Zwróćcie szczególną uwagę na pozycje dotyczące przychodów, kosztów uzyskania przychodu oraz składek na ubezpieczenia społeczne. Kluczowe będzie ustalenie, czy i jaka część dochodów dziecka została opodatkowana na zasadach ogólnych (czyli nie była objęta ulgą dla młodych) i czy przekroczyła wspomniany limit 19 061,28 zł.
Następnie, aby skorzystać z ulgi, musicie wykonać następujące kroki:
- Wypełnijcie załącznik PIT/O: To właśnie w tym załączniku wykazujecie ulgę prorodzinną. W odpowiednich sekcjach należy wpisać dane identyfikacyjne dziecka (PESEL, imię, nazwisko) oraz wskazać miesiące, za które przysługuje Wam ulga.
- Obliczcie kwotę odliczenia: Pamiętajcie, że kwota ulgi zależy od liczby posiadanych dzieci. Na pierwsze i drugie dziecko ulga wynosi 92,67 zł miesięcznie (1112,04 zł rocznie), na trzecie dziecko 166,67 zł miesięcznie (2000,04 zł rocznie), a na czwarte i każde kolejne 225 zł miesięcznie (2700 zł rocznie).
- Przenieście kwotę do głównego zeznania: Po wypełnieniu PIT/O, sumę ulgi należy przenieść do Waszego głównego zeznania podatkowego, czyli PIT-37 (jeśli rozliczacie się indywidualnie lub wspólnie z małżonkiem) lub PIT-36 (jeśli prowadzicie działalność gospodarczą opodatkowaną na zasadach ogólnych).
- Złóżcie zeznanie: Upewnijcie się, że wszystkie dokumenty są poprawnie wypełnione i złożone w terminie do Urzędu Skarbowego.
Warto również wiedzieć, że nawet jeśli Wasze dziecko osiągnęło dochody objęte "zerowym PIT-em dla młodych", to i tak co do zasady powinno złożyć własne zeznanie roczne PIT-37. Dlaczego? Często zdarza się, że mimo zwolnienia z podatku, dziecko wpłacało zaliczki na podatek dochodowy (np. zanim pracodawca zastosował ulgę lub w przypadku dochodów nieobjętych ulgą). Złożenie PIT-37 pozwoli mu odzyskać nadpłacone kwoty.
Jeśli rozliczacie się wspólnie z małżonkiem, macie możliwość optymalnego podziału odliczenia ulgi na dziecko. Możecie sami zdecydować, w jakiej proporcji każdy z Was odliczy ulgę, co może być korzystne, jeśli jedno z Was ma wyższy podatek do zapłaty.
Najczęstsze błędy i pułapki: tego unikaj, by nie stracić ulgi
Jako ekspert, widzę, że pewne błędy powtarzają się każdego roku. Chcę Was przed nimi ostrzec. Przede wszystkim, przekroczenie limitu dochodu dziecka nawet o symboliczną kwotę, na przykład o 10 zł, niestety skutkuje utratą prawa do całej ulgi prorodzinnej. Nie ma tu żadnej taryfy ulgowej ani proporcjonalnego odliczenia. Dlatego tak ważne jest dokładne zsumowanie wszystkich wliczających się dochodów.
Kolejnym bardzo częstym błędem jest błędne sumowanie dochodów zwolnionych z podatku z dochodami opodatkowanymi. Wielu rodziców, nieświadomych zasad "zerowego PIT-u dla młodych", sumuje wszystkie zarobki dziecka, włączając w to te, które są zwolnione z podatku. Pamiętajcie, dochody objęte ulgą dla młodych oraz stypendia czy alimenty, które są zwolnione z PIT, nie wliczają się do limitu 19 061,28 zł. Liczy się tylko to, co faktycznie podlegało opodatkowaniu według skali.
Na koniec, proszę, zwróćcie uwagę na ryzyko zapomnienia o drobnych, ale opodatkowanych dochodach dziecka. Czasem są to niewielkie kwoty z praktyk wakacyjnych, okazjonalnych zleceń, czy nawet wspomnianych wcześniej zysków z giełdy, które nie wydają się znaczące. Jednak w połączeniu z innymi dochodami, mogą one nieoczekiwanie doprowadzić do przekroczenia limitu i pozbawić Was ulgi. Dokładność i skrupulatność w weryfikacji wszystkich źródeł przychodu dziecka to podstawa.
